AMERICA ÑAWPAQTA
Ñuqaykupaqqa latinos runakunapaqqa Estados Unidos de Norte América suyuqa política exterior ñisqanta wakman riqch´arinan kachkan, achkha watata mana waliqchu chay puriynin kachkan, qullqi apaykachaypi, militar ñisqapi, geopolítica ñisqapi mana allinchu kachkan nitaq allinta lluqsinchu chaymanta, kay tukuy ima Estados Unidos suyuta tulirpachichkan jina achkha wataña kunankama kachkan, mana ñawpaqman qhawayta atichkanchu, jina pantaypi kachkan, chaypiqa qhawakun maypichus maqanakuyta aparqa Vietnam, Irak, Afganistan chanta wak suyukunapipis, Estados Unidos suyuqa organismos internacionales ñisqapi allinta llamk´anan tiyan, chay llamk´ayqa llaqtamasikunanpaq kanan tiyan. Jina kanman: OTAN ñisqaqa pago efectivo ñisqata churan tukuy chay ukhupi kapkunapaq, chantapis kay WHO organización mundial de la saludqa juk mana jampikamaywan yachayniyuqrayku apasqa kachkan, paymanqa CHINA yanaparqa, Kunankamaqa China suyuqa mana ni ima willaykunata ñinchu chay Covid-19 unquymanta nitaq munankuchu investigación ruwakuyta, astawanpis Estados Unidos suyuqa sapa watata pagachkan chay laboratoriosman Wuhan llaqtapi tarikuqkunaman, achkha organismos ñisqapi CHINA suyuqa yanapachikunampaq riqsichikun, jina ch´insitumanta ñawpaqman purichkan.
Kayqa juk juch´uy willaylla kachkan, riqsinapaqqa achkha kachkan.
KUNANQA PACHAKUTI CHAYAMUNÑA
WASINCHIKPI LLAMK´ANA TIYAN, MANA WAK SUYUKUNATA QHAWANACHU NITAQ CH´AMPAYNINKUTA ALLINCHANACHU, PHANINCHIKTA AMA CHINKACHINACHU, QULLQINCHIKTAPIS, ÑAWPAQTA QHAWANANCHIK TIYAN.
AMERICA ÑAWPAQTA
KUNANQA AMERICA ÑAWPAQ T´UKUYPI KACHKAN, LLAQTAMASIKUNANCHIK JUK ÑIQIPI KANANKU TIYAN, ALLIN KAWSAYNINCHIKTA QHAWANA KACHKAN, FUTURONCHIK, WASINCHIK, PARAISONCHIK, KAYKUNAQA ÑAWPAQIPI KANAN TIYAN.
QULLQI MIRACHIYPI
Qullqi mirachispaqa allin kallpayuq kanayku tiyan, chaypaqqa kay suyukunamanta: CHINA, VIETNAM, TAHILANDIA, INDIA, USA empresasta apamuna tiyan, latinomaricaman jamunqa tukuy imaymana productos achkha llamk´anapaq tiyanqa nitaq sayasqalla kanqachu.
Jinamantapis ahorro kanman sichus prductosta tukuchasqaña apachikunman ASIA jatun suyuman, contenedorespis apachinapaq kallanman mana qullqita qhasilla chinkachinapaq.
Tukuy chay cadena de suministros ñisqaqa América Continentalpi kachkanman phanipi apachinapaq chanta pisillata gastakunman, llamk´anatapis llaqtamasinchikman quyta atisunman, qullqita pukllarichisunman allin kallpayuq wiñanampaq miranampaq, Chinajina Latinoamérica jatun llaqtaqa ñawpaqman lluqsinqa, yachanapaqqa chay wiñayqa wasinchikpi apakunqa, jina allin qhawasqa kasunchik.
Tukuy imata ñuqanchikmanta ruwakunan kachkan, nakunata ruwasunman juk dolarmanta, phichqa dolaresmanta, chunkamanta, iskay chunkamanta, kimsa chunkamanta, phichqa chunkamantapis, jina barato kanman, chantapis wakkunata astawan walisqata ruwasunman waranqa dolaresmanta, manchay qhapaq runa kasunman chantapis kay Pacha Mamapi ñuqaykulla kasunman mana yanapata mask´aspa.
AMERICA CONTINETALPA RUNANKUNA
Tukuy runakuna jukchakuspaqa Chinajina chanta Indiajina kayta atiykuman paykunawan wiñayta atipanakuspa atiykuman, chantapis latina runakunaqa Estados Unidosta, Canadáta astawan wiñarichinqa Canadá suyuqa yachanan tiyan kaykunata, Boliviap runakunaqa 23 watayuq kanku, México runakunaqa 30 watayuq kanku, Estados Unidospa runakunaq 45 watayuq kanku chaymantataq Cnadá suyupiqa runakuna 60 watayuq kanku, suyu runakunaqa mana achkha watayuq kaptinkuqa sumaq kachkan chay suyu wiñanampaq ñawpaqman purinampaq, juk suyupi runakunaqa achkha watayuq kaptinkuqa chayqa mana kusachu, chay ch´ampapi Europa, Japón chantapis Canadá tarikunku.
WAK JAMUQ PANDEMIA UNQUYPAQ WAKICHIKUNA
Jinata wak jamuq pandemia unquypaq wakichikuyku imaraykuchus wasinchikpi tukuy ima kapuwanchik.
Wuhanjina laboratriosta Americalatinapi ruwananchik tiyan, juk Brasilpi, waktaq Argentinapi, juktaq Boliviapi, Chilepi, waktaq Centro Américapi, chaymanta chunkakama laboratoriosta kapunawanchik, chaypi vacunasta ruwayta atikunampaq.
Tukuy ima kapuwayku, ñuqayku mikhunata tarpuriyku chayrayku ñuqanchiqqa juk ñiqi kanchik Latinoamericapi chanta USApi, sapa juk kanchik chata tantakuptiykuqa achkha kanchik, misk´i yaku kapuwanchik, mayukuna, quchakuna, sachararakuna, playaspis, chaykuna kapuwanchik, rantiq chanta ruwaq runakuna kayku.
CAMBIO CLIMATICO ÑISQAPAQ WAKICHIKUNA
Cambio climático ñisqapaqqa wakichisqa kayta atiykuman, maypichus wak llaqtapi ch´akiy kanman, mana paranmanchu, wakkunapi yaku achkha kanman chanta wakkunapi ancha q´uñi kanman, chaykunaqa tarpusqa chakrapaq mana allin kanmanchu, jinamanta runakunaqa wak llaqtaman ripunkuman, tukuy continentepi tiyakuyta atiykuman imaraykuchus sapa simipi parlayta atiykuman, culturasmantapis yachaykuña, tukuy imaymana runa tiyan kay suyunchikpi, manaña chiqninakuy kanchu, chayrayku wakichisqaña kachkayku.
